صادق کولیوندی

چکیده سازه، ساختار و عناصر ساختمان را تشکیل می‌دهد. به عبارتی نیازهای یک ساختمان (من‌جمله پایداری) با سازه در ارتباط است. ویتروویوس[1] معماری را سه اصل پایداری، عملکرد و زیبایی تعریف کرده است. سازه‌ ساختمان‌های مسکونی حال حاضر، تنها درجهت پایداری مورد استفاده قرار می‌گیرد و بحث عملکرد و زیبایی درآن‌ها پنهان است. از آنجایی که سازه، می‌تواند معمارانه رفتارکرده و بیش ‌از نقش اصلی و اولیه خود که تحمل نیروهاست، سطح دیگری از غنای زیبایی‌شناختی و عملکردی را به ساختمان ارزانی دارد. جذابیت و لذت بخشی ساختمان را افزایش داده، کارآمدی آن را ارتقا بخشیده و سبب بهبود روحیه کاربران و استفاده‌کنندگان خواهد شد. ساختمان‌های مسکونی فعلی که سازه عناصر اصلی آن‌ها را تشکیل می‌دهد، با یک مسئله و پتانسیل مواجه می‌باشد. مسئله پایان­نامه این است که ساختمان‌های مسکونی حال حاضر غالباً زیبا نیستند و از نقطه نظر اقتصادی هم گران هستند. از دیگر مشکلات ساختمان­های مسکونی این است که سازه تنها به نقش ایستایی خود محدود شده است. درحقیقت از دیگر ویژگی­های سازه من­جمله زیبایی و عملکرد صرف‌نظر شده است. لذا این پایان‌نامه سعی دارد که با طراحی یک مجتمع مسکونی و با استفاده از ویژگی‌های زیباشناختی سازه، بر مسئله زیبایی و گرانی ساختمان­های مسکونی فائق آید. براین مبنا، پایان‌نامه از سه بخش تشکیل می‌شود. در بخش اول سعی می‌شود به شناخت ویژگی‌های سازه‌ایی که در معماری و در مقیاس مسکونی قابل استفاده‌اند پرداخته شود. در بخش بعدی نیز شناخت اقتضاعات فضاهای مسکونی و همچنین پارامترهای زیبایی شناسی سازه من‌جمله تیر، ستون و سقف مورد تشریح قرار می‌گیرد. نهایتا در بخش پایانی راهکارهایی در جهت چگونگی بهره‌ بردن از ویژگی‌های سازه‌ای شناسایی شده، تا یک مجتمع مسکونی را با تاکید بر جنبه‌های زیبایی‌شناسی سازه و پیوند آن با معماری طراحی نماید. می‌توان با نمایان کردن سازه در نما یا سقف به ویژگی‌های زیبایی‌شناسی من‌جمله ریتم، عمق، پیمون‌بندی، الگو، مقیاس سازه‌ای و غیره دست یافت. کلیدواژه: معماری، ساختار، سازه، مسکن، زیبایی‌شناسی [1] . Vitruvius